Verlofadministratie

Verlof administreren zonder Excel, WhatsApp en briefjes

Waarom handmatig bijhouden misgaat in het MKB, wat de wet vraagt en hoe je in vijf stappen overstapt op verlofregistratie.

· 7 minuten leestijd · Door het Vrijedagen-team van Compete HR

Tekening van een zorgelijke ondernemer tussen stapels papier, een Excel-sheet en een telefoon met meldingen

Kort antwoord

Verlof administreren in Excel, WhatsApp en op briefjes kost tijd, leidt tot fouten in het verlofsaldo en laat je geen overzicht van de bezetting. Een verlofregistratiesysteem laat medewerkers zelf aanvragen, toont de bezetting bij het goedkeuren en houdt saldo’s automatisch bij. Voor het MKB is het beschikbaar vanaf € 2,50 per medewerker per maand (excl. btw).

Wat is handmatige verlofadministratie?

Handmatige verlofadministratie betekent dat je verlofaanvragen, goedkeuringen en saldo’s zelf vastlegt en bijhoudt, zonder een systeem dat het voor je doet. In het MKB zie je meestal een mix: een medewerker appt een verlofwens, een ander legt een briefje op je bureau, en jij verwerkt alles in een Excel-bestand.

Elk kanaal werkt op zichzelf prima. Samen zorgen ze voor losse eindjes: informatie staat op meerdere plekken, niemand ziet het hele plaatje en jij bent de enige die weet hoe het bestand in elkaar zit.

Waarom Excel, WhatsApp en briefjes tekortschieten

Dit zijn de zes problemen die we het vaakst zien bij MKB-bedrijven die verlof zelf bijhouden:

1. Fouten in het verlofsaldo sluipen erin

Eén verkeerde formule, een overschreven cel of een vergeten aanvraag en het saldo klopt niet meer. Bij parttimers wordt het lastiger, omdat verlof in uren wordt opgebouwd en in dagen wordt opgenomen. Je ontdekt de fout meestal pas als een medewerker vraagt waarom hij of zij minder dagen heeft dan verwacht.

2. Je ziet de bezetting niet

Wie wanneer vrij is, staat verspreid over berichten, briefjes en een bestand. Daardoor merk je soms pas na het goedkeuren dat drie collega’s tegelijk vrij zijn.

3. Aanvragen raken kwijt en zijn niet te bewijzen

Een bericht verdwijnt in een drukke groepschat, een briefje raakt zoek. Bij een meningsverschil over opgenomen dagen heb je geen eenduidig antwoord en geen vaste plek met goedkeuringen.

4. Wettelijke en bovenwettelijke dagen lopen door elkaar

Voor beide soorten dagen gelden andere regels voor verval en verjaring (zie hieronder). Houd je dat met de hand bij, dan moet je ook zelf bewaken wie wanneer geïnformeerd moet worden.

5. Privacy staat onder druk

Gezondheidsgegevens zijn bijzondere persoonsgegevens. De Autoriteit Persoonsgegevens legde een onderhoudsbedrijf een boete van € 15.000 op omdat het de oorzaak van ziekteverzuim registreerde en die administratie onvoldoende beveiligde. Een gedeelde Excel die per mail rondgaat of een ziekmelding in een groepschat is lastig te beveiligen.

6. Het kost elke week tijd

Terugzoeken in appjes, saldo’s narekenen, navragen en bijwerken: het zijn kleine klusjes die samen veel tijd opslokken, terwijl je die liever aan je bedrijf besteedt.

Briefjes, WhatsApp, Excel of verlofsysteem: de vergelijking

Zo scoren de vier manieren op de punten waar het in de praktijk om draait:

Briefjes WhatsApp Excel Verlofsysteem
Saldo automatisch bijgewerkt Nee Nee Alleen met zelfgebouwde formules Ja
Overzicht wie wanneer vrij is Nee Verspreid over chats Alleen als je het bijhoudt Ja, in één planning
Goedkeuring vastgelegd Op papier, kan zoekraken Tussen andere berichten Alleen als je het invult Ja, met datum en naam
Aanvragen onderweg Nee Ja Beperkt Ja, via browser en smartphone
Wettelijke en bovenwettelijke dagen apart Handmatig Handmatig Handmatig Ja, ingesteld in het systeem
Toegang en privacy Papier ligt open Privételefoons en groepschats Bestand wordt rondgemaild Inloggen per gebruiker

Wanneer is het tijd om te stoppen met handmatig administreren?

Herken je twee of meer van deze signalen, dan loont het om over te stappen:

  • Je moet regelmatig uitzoeken hoeveel verlof iemand nog heeft.
  • Medewerkers vragen steeds waar hun aanvraag blijft.
  • Je ontdekt te laat dat te veel mensen tegelijk vrij zijn.
  • Verlof, ziekte en overwerk staan in verschillende bestanden.
  • Je bedrijf groeit en het bestand begrijpt alleen jij nog.

Toen ons bedrijf groeide, merkten we dat het handmatig bijhouden van verlof onoverzichtelijk en tijdrovend werd.

— Klant GCC over de overstap naar Vrijedagen

Wat zegt de wet over verlofadministratie?

Hieronder de basis. Dit is algemene informatie en geen juridisch advies; controleer altijd ook je cao en arbeidsovereenkomsten.

  • Wettelijk verlof: minimaal vier keer de wekelijkse arbeidsduur per jaar. Bij 40 uur per week is dat 160 uur, ongeveer 20 dagen. Alles erboven is bovenwettelijk en spreek je af in contract of cao.
  • Verval: wettelijke dagen vervallen in beginsel zes maanden na het kalenderjaar van opbouw, maar alleen als je medewerkers tijdig en duidelijk hebt geïnformeerd en ze de gelegenheid hadden de dagen op te nemen. Anders blijven ze vijf jaar geldig.
  • Verjaring: bovenwettelijke dagen verjaren in de regel na vijf jaar, tenzij je cao iets anders bepaalt.
  • Administratie: een personeelsdossier is verplicht, een aparte verlofadministratie niet. Maar zonder duidelijke administratie kun je moeilijk aantonen dat je je medewerkers hebt geïnformeerd en de ruimte hebt gegeven om verlof op te nemen.
  • Bewaren: de AVG kent geen vaste bewaartermijn voor personeelsgegevens: je bewaart ze niet langer dan noodzakelijk. Voor de loonadministratie geldt meestal zeven jaar.

Meer lezen? Zie de bronnen onderaan dit artikel.

In vijf stappen overstappen van Excel en WhatsApp naar verlofregistratie

  1. Inventariseer je regelingen. Welke wettelijke en bovenwettelijke dagen heb je, en welke extra regelingen: ATV-dagen, seniorendagen, anciënniteitsdagen, regionale feestdagen, parttimers?
  2. Bepaal de startsaldo’s. Kies een vaste peildatum, haal per medewerker het saldo uit je Excel en splits het in wettelijk en bovenwettelijk. Laat medewerkers het saldo controleren.
  3. Kies een systeem. Toets op de criteria in het volgende kopje en vraag een gratis proefaccount of demo aan.
  4. Nodig je team uit. Leg kort uit hoe aanvragen en goedkeuren werken. Meestal is dat snel gedaan als het systeem eenvoudig is.
  5. Spreek af: alleen nog via het systeem. Geen briefjes en appjes meer voor verlof. Bewaar de oude Excel als archief, maar werk er niet meer in.

Waar moet een verlofregistratiesysteem voor het MKB aan voldoen?

  • Zo eenvoudig dat medewerkers het zonder handleiding gebruiken, ook op hun telefoon.
  • Saldo per medewerker, met onderscheid tussen wettelijke en bovenwettelijke dagen.
  • Bezetting zichtbaar op het moment dat je een aanvraag beoordeelt.
  • Instelbaar voor jouw contractvormen en regelingen, zoals ATV-dagen en seniorendagen.
  • Rapportages en, waar nodig, koppelingen met andere systemen.
  • Inloggen per gebruiker, zodat je weet wie wat kan zien.
  • Een transparant tarief per medewerker, zonder functies die je niet gebruikt.
  • Uitbreidbaar met ziekteverzuim, overwerk en tijdregistratie als je bedrijf groeit.

Zo helpt Vrijedagen je stoppen met handmatig administreren

Vrijedagen is een verlofregistratie voor organisaties die liever ondernemen dan administreren, en wordt al meer dan 20 jaar gebruikt. Medewerkers zien hun saldo en vragen online aan, managers zien bij elke aanvraag de bezetting en keuren met één klik goed. Wettelijke en bovenwettelijke dagen worden zonder tussenkomst geadministreerd, inclusief ATV-dagen, seniorendagen en regionale feestdagen.

Scherm Te keuren in Vrijedagen met openstaande aanvragen en een planbord met de afwezigheid per medewerker

Het systeem is modulair: je begint met verlof en voegt overwerk, ziektedagen of tijdregistratie toe als je dat nodig hebt. Elke gebruiker kiest zijn eigen taal uit negen beschikbare talen. Vrijedagen is beschikbaar vanaf € 2,50 per medewerker per maand (excl. btw), en je start gratis.

Stop met handmatig administreren

Vraag een gratis proefaccount aan en ervaar hoe Vrijedagen voor jouw bedrijf werkt.

Start gratis

Veelgestelde vragen over verlof administreren

Mag ik verlof bijhouden in Excel?

Ja, dat mag. Een verlofadministratie is voor werkgevers niet wettelijk verplicht, een personeelsdossier wel. In de praktijk loop je met Excel wel tegen fouten in het saldo, versiebeheer en privacy aan, vooral zodra je bedrijf groeit of er meerdere mensen in het bestand werken.

Hoeveel wettelijke vakantiedagen heeft een medewerker?

Minimaal vier keer de wekelijkse arbeidsduur per jaar, uitgedrukt in uren. Bij 40 uur per week is dat 160 uur, ongeveer 20 vakantiedagen van 8 uur. Bij 24 uur per week is het 96 uur. Alles daarboven is bovenwettelijk en leg je vast in contract of cao.

Wanneer vervallen vakantiedagen?

Wettelijke vakantiedagen vervallen in beginsel zes maanden na het kalenderjaar waarin ze zijn opgebouwd, dus op 1 juli. Dat geldt alleen als je medewerkers tijdig en duidelijk hebt geïnformeerd en ze de kans hebben gehad de dagen op te nemen. Anders blijven ze vijf jaar geldig. Bovenwettelijke dagen verjaren na vijf jaar, tenzij je cao iets anders bepaalt.

Is WhatsApp geschikt voor verlofaanvragen?

Praktisch kan het, maar je krijgt geen saldo, geen overzicht van de bezetting en geen vaste plek waar goedkeuringen terug te vinden zijn. Wees extra voorzichtig met ziekmeldingen: gezondheidsgegevens zijn bijzondere persoonsgegevens en de oorzaak van een ziekmelding hoort niet zomaar in je administratie of in een groepschat.

Wat kost een verlofregistratiesysteem voor het MKB?

Dat verschilt per aanbieder. Vrijedagen is beschikbaar vanaf € 2,50 per medewerker per maand (excl. btw), en je kunt het eerst gratis proberen. Het systeem is modulair opgebouwd: je begint met verlof en voegt overwerk, ziektedagen of tijdregistratie toe als je dat nodig hebt.

Hoe lang moet ik verlofadministratie bewaren?

De AVG schrijft geen vaste bewaartermijn voor personeelsgegevens voor: je bewaart ze niet langer dan noodzakelijk en legt zelf vast hoe lang. Voor je loonadministratie geldt meestal een bewaartermijn van zeven jaar. Twijfel je over een specifiek document, vraag het dan aan je salarisadministrateur of adviseur.

Bronnen

Gecontroleerd op 16 november 2026. Wet- en regelgeving en cao’s kunnen wijzigen; dit artikel is algemene informatie en geen juridisch advies.

Alle artikelen